Geslaagd! Opleiding voor kunstzinnig en dynamisch coachen afgerond!

Blij en trots ben ik dat ik de 4 jarige opleiding voor kunstzinnig en dynamisch coachen en het extra specialisatiejaar aan De Kleine Tiki heb afgerond. Hoera!

Jezelf kennen

Naast vreugde is er ook een klein beetje verdriet want afstuderen betekent ook een afscheid van een hele bijzondere plek. Een school waar mijn medestudenten en ik onszelf goed hebben leren kennen. En jezelf kennen en waarderen, is zó waardevol in het leven. Het zorgt voor acceptatie, betere zelfzorg en meer tevredenheid.

Van ik naar de ander

In jaar 1 en 2 lag de nadruk op het zelf doorwerken van patronen en oude pijnen. In jaar 3 en 4 starten we zelf met het coachen van anderen, wat ik volop ging doen. Daarmee groeide een vonk in mij: dit is wat ik wil doen! Een tijdje meelopen op iemands pad, door creatieve oefeningen een richting bieden, gesprekspartner en gids zijn in een sessie kunstzinnige coaching.

Wil je daar meer over weten, kennismaken of een sessie plannen? Je bent welkom!

diploma coach opleiding
Trots op het afronden van 4 jaar opleiding.
groep cursisten
De groep medestudenten van het 4e jaar.

Belemmerende patronen oplossen

Door een belemmerend patroon te herkennen kun je het oplossen. Een patroon dat jou in de weg zit, kun je veranderen. Dat geeft lucht!

Weerstand

Een voorbeeld. In een coaching sessie onderzocht ik met een vrouw waar haar weerstand zat. Die bleek te liggen bij  studeren, moeten leren. Daar had ze last van want ze wilde graag een opleiding doen maar zag als een berg tegen het huiswerk op. Zo erg, dat dit haar belemmerde bij die opleiding. Niet handig dus!

Patroon ontstaan in jeugd

Om het patroon te onderzoeken, gaf ik haar een tekenopdracht. Tijdens deze creatieve oefening zag zij ineens heel duidelijk in de tekening waar die weerstand vandaan kwam. Gedrag dat al vroeg in haar jeugd ontstaan was en uitgroeide tot een patroon. En jaren later speelde haar dat nog parten. Dit is niets nieuws, want veel patronen ontstaan in onze jeugd en beleven we later onbewust. Omdat ze zo ingesleten zijn.

Kijken met de volwassen blik

Nu zij dit zo helder zag, kon zij op een andere manier naar het patroon kijken en de druk voor zichzelf verlichten. Hoe dan? Door zichzelf toe te spreken met de stem van de volwassen vrouw die ze nu is. Het patroon dat vroeger bedoeld was om te overleven (als je maar goed presteert) was nu niet meer nodig. Zij koos nu zelf voor de opleiding en haar eigenwaarde zou niet meer afhangen van hoge cijfers. Daardoor kan ze de opleiding met meer vertrouwen voortzetten.

Pak je belemmerende patronen aan

Patronen zien we vaak niet meer omdat ze ingesleten zijn, maar je kunt er wel flink last van hebben. Coaching brengt ze aan het licht en helpt ze oplossen. Coaching met een kunstzinnig werk is extra krachtig omdat het contact maakt met je gevoel. En meer laat zien dan wat je vanuit je hoofd kunt bedenken.
Dus loop jij telkens weer ergens tegenaan? Aarzel niet maar pak het aan. Dat lucht op!
patroon oplossen
Door een patroon op te lossen, zie je weer helder.

Ode aan de laatste van de vrouwenlijn

Onlangs volgde ik een aantal gesprekken in de serie ‘Ode aan de laatste van de vrouwenlijn‘ van Anneke Wittermans. Ondanks dat ik zelf geen kinderen heb en daar vrede mee heb, vind ik de positie als vrouw zonder kinderen niet altijd gemakkelijk. Deze gesprekken waren daarom een cadeau.

Brief

Ik vond ze zo waardevol dat ik er een brief over schreef aan de vrouwen zonder kinderen die ik in mijn persoonlijke leven ken. Graag deel ik hier een fragment uit de brief die ik aan mijn vriendinnen schreef:

Laatste van de vrouwenlijn

“De laatsten van de vrouwenlijn zijn alle vrouwen zonder dochters. De vrouwen zonder kinderen nemen een speciale plek in de vrouwenlijn in. De vrouwenlijn is nog nooit onderbroken; onderzoek wijst uit dat alle Europeanen afstammen van 7 oermoeders (de 7 dochters van Eva, Brian Sykes).

Licht en turbulentie

De vrouw zonder kinderen bekleedt een bijzondere positie om alle doorgegeven eigenschappen, verlangens en wensen van de voormoeders te verfijnen en te uiten. Dat kan heel veel licht vrijmaken maar óók veel turbulentie geven. Als laatste van jouw lijn ben je als het ware het laatste blaadje aan de tak van de boom.  Het laatste blaadje aan de boom vangt veel licht maar ook veel wind.

Laatste van de vrouwenlijn
Het laatste blaadje vangt veel licht.

Doorgeven

Voor sommigen zal het als een bevrijding voelen om de laatste van de lijn te zijn en bepaalde eigenschappen níet door te geven. Maar voor anderen kan dat juist ook verdrietig zijn. Anneke zegt; “de vrouw zonder kinderen geeft haar energie niet door aan de volgende generatie, maar aan de ether. Het is dus niet zo dat zij niets ‘voortbrengt’. “

Keuzes

Vaak zie je dat de vrouw zonder kinderen, de huidige laatstelijner, iets doet in het leven wat een voormoeder ook graag had gewild. Een hobby, passie of bepaald type werk. Het mooie van de huidige tijd is dat wij kunnen kiezen terwijl onze voormoeders een beperkt aantal keuzes hadden. Of soms geen keuze.

Gedrevenheid

Bij de meeste vrouwen zonder kinderen die ik ken, zie ik dit terug; die gedrevenheid om iets neer te zetten in de wereld. Iets wezenlijks bij te dragen. Met eigenschappen als creativiteit, schoonheid, zorgvuldigheid, zachtheid, meelevendheid, maar ook doorzettingsvermogen. Wat niet wil zeggen dat vrouwen met kinderen deze eigenschappen niet hebben. Wel zie je bij de laatstelijners echt een drive om dingen te doen die bij ze passen.

Eigen pad

Dat betekent dat we niet persé op het gebaande pad lopen maar echt ons eigen pad zoeken. Met vallen en opstaan. Dat is niet eenvoudig maar het is wel een heel zingevend proces. Zo ook uitvinden wat bij je past, soms is het raak, soms niet. Geeft niet. Je leert altijd.

Zinvol

Misschien herken jij dit ook wel, dat de positie die je bekleedt als vrouw zonder kinderen in een wereld waarin de meeste vrouwen moeder worden, niet de meest gemakkelijke is. Maar dat het gaan van je eigen pad en datgene bijdragen aan de wereld waar jij blij van wordt, zinvol voelt. Wat het dan ook is, want het is ook belangrijk dat we niets hoeven compenseren. Juist de kleine dagelijkse dingen zijn zo waardevol.”

Ondersteuning

Elke vrouw die worstelt met zaken als ‘wel of geen kinderwens’ en het accepteren van een keuze, kan hierin wel wat ondersteuning gebruiken. Mijn manier was erover schrijven, erover praten en de opleiding volgen voor kunstzinnig coach.
Kunstzinnige coaching hielp mij bij:
  • het accepteren van mijn pad zonder kinderen;
  • het afsluiten van een rouwproces, ook al gaat het om een bewuste keuze;
  • het helderder krijgen van de doelen in mijn leven;
  • verbinding blijven voelen met de mensen om me heen;
  • open en eerlijk zijn over een leven zonder kinderen en mijn keuze.

Ik voelde me er krachtiger en prettiger door!

Contact
Herken je deze vraagstukken  en kun je een steuntje in de rug gebruiken door mij als coach, neem contact met mij op. Een kennismaking is gratis.

De kracht van de collage als richtingwijzer

Je hebt vast weleens een collage of vision board gezien. Vaak een prachtig, kleurrijk werk vol mooie, dromerige beelden en quotes. Maar het is meer dan een mooi geheel. Er zit een persoonlijke betekenis in.

Voorbeeld: collage van mijn coachpraktijk

De collage of vision board

De collage of een vision board, is een krachtige techniek om een aantal zaken zichtbaar te maken. Zoals:

  • Wat jouw (toekomst)dromen zijn;
  • Wat jij wilt neerzetten in de wereld;
  • Wat jouw onbewuste drijfveren zijn;
  • Waar jouw aandacht naar mag uitgaan;
  • Waar je dankbaar voor bent.

Wat het zo krachtig maakt, is dat je tijdens het maken in contact bent met je gevoel. Een collage is daardoor niet uitgedacht, maar juist een heel intuïtief werk. En dat kan verrassende inzichten geven over wat er écht speelt.

Hoe gaan we te werk?

Als kunstzinnig en dynamisch coach heb ik ervaring met deze techniek en zet ik je dus niet zomaar aan het werk. Eerst vind er een afstemming plaats op het thema. Dit doen we door het stil te laten zijn.  Daarna neem ik je mee in een oefening. En dan ga je voelen wat het thema of de vraag met jou doet. Wat komt er zoal naar boven, aan gevoelens, aan gedachten? Als je dit een tijdje hebt gedaan, kun je aan de slag.

Deelnemer aan de slag met verf

Beelden

Dit kan op verschillende manieren. Zo kun je de collage laten ontstaan rondom een centraal woord. Of ga je zelf schilderen of tekenen.  Beelden uit tijdschriften bieden ook veel inspiratie om een collage mee op te bouwen. Want beelden drukken vaak meer uit dan woorden.

Nabespreking

Daarna is het fijn om voor jezelf de essentie samen te vatten van jouw collage. Het kan motiverend zijn om al een concreet actiepunt te bedenken. In een korte nabespreking komt dit aan bod.

Ik adviseer altijd om de collage een tijdje een zichtbare plek in huis te geven. Zodat de invloed ervan door blijft werken. De collage is immers een krachtige richtingwijzer dus weet je het even niet meer, kijk er opnieuw naar.

Jouw collage

Voel jij ook de kracht van de collage? Wil je dit zelf ervaren?
Speciale prijs: Een collage maak je voor  € 49,-  inclusief materialen (normaal €67,50). De sessie duurt 1,5 uur en is echt een cadeautje voor jezelf.

Ja dit wil ik! 

 

 

Wat heeft 2020 voor jou betekend?

“Zet maar een streep door 2020”. “Een verloren jaar is het”. “Gauw doorgaan en vergeten”. Zie of hoor jij deze uitspraken ook voorbij komen? Ben je het ermee eens? Als je het fijn vindt om voor jouw jaar de balans op te maken, kun je deze schrijfoefening doen. En helder krijgen wat je meeneemt naar 2021.

Tijd voor reflectie

Een jaarwisseling is een perfect moment voor reflectie. Je ziet vaak dat het inzicht en dankbaarheid brengt. Want natuurlijk gaat niet alles van een leien dakje in een jaar. Kunnen er tegenvallers zijn en periodes waarin je niet goed in je vel zat. Kunnen er mensen wegvallen, door overlijden of anderszins. Heb je stappen moeten zetten of knopen moeten doorhakken. Maar je zult zien dat er ook veel is waar je dankbaar voor mag zijn. En van kunt leren. Die inzichten zijn waardevol en neem je mee de toekomst in.

Handelen

In 2020 kwam ik er bijvoorbeeld achter dat ik dringend iets moest doen aan mijn behoefte aan meer rust in mijn leven. Ik had het er al jaren over en in plaats van te klagen kon ik dit jaar een keuze maken om ernaar te handelen. Dat was spannend, want het was best een grote stap. We kochten namelijk een buitenverblijf in een bosrijke omgeving in de buurt. Zonder corona was dat er zeker (nog) niet van gekomen. Maar wat een goede keuze bleek het! Ik knapte er zo van op.

De balans opmaken

Wil jij ook voor jouw jaar de balans opmaken? Omdat schrijven heel fijn is om zaken op een rijtje te zetten, heb ik deze schrijfoefening gemaakt met reflecterende vragen.

Schrijfoefening voor reflectie

Schrijfoefening: terugkijken op 2020

Maak het jezelf eerst gemakkelijk op een plek waar je niet gestoord wordt. Steek een kaarsje aan, zet eventueel rustige muziek op, pak er een kopje thee bij. Dit is helemaal jouw moment.

Als je geïnstalleerd bent, keer dan naar binnen. Gewoon op de plek waar je nu zit. Breng jezelf tot rust met enkele diepe ademhalingen. Stel jezelf dan één voor één de volgende vragen en schrijf intuïtief op wat er komt. Kort of lang; alles is goed. Laat de woorden maar gewoon stromen. Het gaat niet om goede grammatica of mooie volzinnen. Het gaat om wat er bij jóu naar boven komt.

Vragen voor reflectie

  1. In 2020 gebeurde er heel veel in de buitenwereld. We moesten allemaal een manier vinden om daarmee om te gaan en ons niet teveel mee te laten slepen. Wat was jouw manier om de rust in jezelf te bewaren?
  2. Wat was in 2020 in jouw leven de grootste vreugde?
  3. Wat was in 2020 in jouw leven het grootste verdriet of gemis?
  4. Heb je iets nieuws over jezelf geleerd en wat is dat?
  5. Wat hebben wij als samenleving geleerd?
  6. Wat van 2020 laat je graag achter? En wat neem je mee het nieuwe jaar in?
  7. Van welke kleine dagelijkse dingen genoot jij het meest in 2020?
  8. Op welke manier heb je goed voor jezelf gezorgd?
  9.  Op welke manier was jij er voor anderen?
  10. Wat is je liefste wens voor 2021?

Als je zo een tijdje geschreven hebt, is er dan misschien 1 woord waarmee je 2020 voor jezelf kunt samenvatten? Je kunt dit woord bijvoorbeeld opschrijven, versieren, er een kaarsje bij branden en er op die manier nog extra aandacht aan geven.

Je kunt de oefening afsluiten door het jaar 2020 te bedanken en, als je wilt letterlijk, een streep te zetten. Niet erdoorheen, maar eronder.

Ik wens je een fijne jaarwisseling en alle goeds voor het nieuwe jaar! 

***

 

 

 

 

 

De start van duurzame verandering

Je bent goed genoeg zoals je bent

Kun je dit tot je laten doordringen? Kun je voelen wat het met je doet? En hoe voelt dat dan? Ik hoop dat je het kunt accepteren.

Ongemakkelijke waarheid

Want voor veel mensen is het een beetje een ongemakkelijke waarheid. Dat je echt al goed bent zoals je bent. Op de opleiding en ook bij cliënten heb ik het vaak gezien. De weerstand. ‘Maar ik moet toch meer…’. Of ‘Ik kan niet goed genoeg…’. Voor mij ook niet onbekend hoor! Ik heb mezelf ook vaak genoeg op mijn kop gegeven omdat ik vond dat ik iets niet goed genoeg deed of kon. En hielp dat? Nee, integendeel. Dat maakte me juist onzeker. Maar het maakte me nóg onzekerder als iemand anders zei dat ik ‘meer van dit’ of ‘minder van dat’ moest zijn.

Doen en zijn

Doen is een actief werkwoord. Terwijl als je weet dat je goed genoeg bent, het over ‘zijn’ gaat. De essentie. Wie jij in wezen bent, in rust. Als je met jezelf alleen bent. Dan kun je het vaak voelen of in jezelf oproepen. Maar al doende in de maatschappij, evalueren we ons gedrag. En dan kan de wens tot verandering of verbetering toch wel eens optreden.

Verandering vanuit juiste uitgangspunt

Daar is niets mis mee. Coaching kan jou helpen bij het tot stand brengen van die gewenste verandering. Als het maar wel vanuit het juiste uitgangspunt gebeurt: dat je goed genoeg bent zoals je bent. Dat je gelijkwaardig bent aan de ander. Van daaruit starten we. En daarom is er in de kunstzinnige dynamische coaching altijd tijd en aandacht om te voelen hoe dat voelt.

Waarom zou je dan toch iets willen veranderen?

Omdat je niet alleen met jezelf te maken hebt, maar omdat je relaties met anderen aangaat. Daarin kan het soms gaan wringen. Het kan bijvoorbeeld zijn dat je beter tot je recht wil komen, jezelf meer wilt laten zien of horen. Of juist beter wilt leren luisteren en een ander de ruimte geven. Als je merkt dat je jezelf regelmatig tekort doet, kun je overwegen om dit aan te pakken. Zo ook als relaties telkens op dezelfde punten stroef lopen.

Belangrijk is dat jíj het zelf wilt. Niet omdat iemand anders vindt dat je iets moet veranderen aan jezelf.

Een kwaliteit en een gewenste verandering

In een coaching sessie deze week met een vrouw kwam dit principe ook weer terug. Zij schilderde een kwaliteit van zichzelf die heel erg wezenlijk voor haar is. Daar hoeft ze geen moeite voor te doen, het is wie ze is. En ze is absoluut goed zoals ze is.

Maar om de kwaliteit beter te kunnen benutten, is haar wens wel om bepaalde eigenschappen te versterken in haar leven. Zodat het makkelijker voor haar wordt en ze in gelijkwaardigheid tegenover de ander kan staan. Dat illustreert de ‘power’ schildering. Die helpt haar om haar ‘zijn’ te versterken op een gezonde manier.

Door te verbinden met deze schilderingen, kon zij het beter gaan voelen. En dat kan de start zijn van blijvende, duurzame verandering. Maar altijd gebouwd op de basis: je bent goed genoeg zoals je bent. Daar zit de kracht, ben ik van overtuigd.

De essentie, het ‘zijn’
schildering power
De gewenste verandering als werkpunt

***

 

Spiritualiteit en kunstzinnige coaching

Moet je geïnteresseerd zijn in spirituele zaken om een kunstzinnige coaching te volgen? Nee, dat hoeft niet. Is een kunstzinnige coaching spiritueel? Ik denk dat vrijwel alle coaching van spirituele aard kan zijn, maar als je bedoelt ‘zweverig’ dan kan ik je verzekeren dat kunstzinnige coaching juist heel aards is.

Ik wil je in dit artikel graag mijn visie geven op de relatie tussen kunstzinnige coaching en spiritualiteit.

Eigen kracht

Kunstzinnige coaching wil je altijd dichter bij jezelf brengen en je uit laten gaan van je éigen kracht. Daar is niets zweverigs aan. Spirituele bewegingen gaan ook uit van het geloven in en opbouwen van je eigen kracht. Van het niet meer volgen van voorgeschreven dogma’s en regels van religies, maar het ontdekken en volgen van je eigen pad. Het pad wat bij jou past.

Helder zicht krijgen op jouw pad

Kunstzinnige coaching kan je helpen om helder zicht te krijgen op jouw pad. Want soms is het moeilijk om te achterhalen wat je wilt. Kun je last hebben van keuzestress. Ben je verstrikt geraakt in ratio versus gevoel. En kost dit alles veel energie.

Richtingwijzers

Het bewandelen van je eigen pad, ofwel het volgen van je hart, is niet persé makkelijk. Soms kun je het gevoel hebben tegen de stroom in te zwemmen. Of dat je er alleen voor staat. Maar als je goed afgestemd bent op jezelf, en beter leert luisteren naar de signalen van je lichaam en je ziel, is het ook verrijkend om je eigen richtingwijzers te volgen. Die zijn er genoeg, maar vaak kun je hulp gebruiken bij het leren herkennen daarvan.

Bewust worden

Dit alles raakt aan spiritualiteit; het steeds bewuster worden van wie en wat je bent en het luisteren naar je hart. Daar komt ook het voelen bij en het weten dat alles met elkaar verbonden is, dat er niet zoiets als toeval bestaat en dat alle keuzes die je maakt, hoe klein ook, effect hebben op een groter geheel.

Ken uzelf

“Ken uzelf” is een belangrijke levenswijsheid, een inscriptie gevonden in de tempel van Apollo, en noodzakelijk op het pad van bewustwording en persoonlijke groei. Weten wie je bent betekent namelijk leren welke patronen en beperkende gedachtes jou blokkeren, wat emoties met je doen en welke subpersoonlijkheden je aanwendt (de innerlijke criticus is een bekende). Welk masker je opzet in de buitenwereld. Wat energie geeft en wat juist niet. Waar je je goed bij voelt, ook al gaat dat in tegen conventies. Wat jouw innerlijke kind nodig heeft.

Het kennen van jezelf kan helpen bij het overstijgen van alle dagelijkse drama’s waarin we zo vaak verzeild raken om zo steeds makkelijker in contact te komen met de plek in jou waar het kalm is. En daar zijn de antwoorden.

Hulpbronnen

In de kunstzinnige coaching zijn voor dit alles zeer effectieve oefeningen. Naast kunstzinnige coaching zijn er andere hulpbronnen voor de innerlijke reis;
-stilte en meditatie
-in de natuur zijn
-lichamelijke bewustwording door bijvoorbeeld yoga
-energetische oefeningen
-in aanraking komen met de kunsten

Onderbewuste

Kunstzinnige coaching vind ik zelf krachtig omdat het je onderbewuste aan het werk zet. Daardoor word je ontvankelijk voor die speciale boodschappen die helder zicht kunnen werpen op een vraagstuk. Dat wil niet zeggen dat je niets meer met je ratio doet, maar ratio en gevoel (en intuïtie) kunnen daarna wel een goede samenwerking aangaan.

Wezenlijk

Het beter leren kennen van jezelf, het aangaan van de innerlijke reis en het voelen van meer verbondenheid met het grotere geheel, zijn wezenlijke stappen op het pad van bewustwording en spiritualiteit.
Zie kunstzinnige coaching dus als een effectief gereedschap als je graag verder wilt op dit pad.

Tot slot
Betekent dit dat ik het allemaal al ‘zo goed weet’? Nee hoor. Ik ben ook lerende en groeiende op dit uitdagende pad en ik denk dat dit een leven lang zo zal blijven. Wel heb ik de kracht van kunstzinnige coaching, de kracht door creatie, al vaak mogen ervaren en kan en wil ik je hierbij graag begeleiden.

***

Nog meer mooie kindertekeningen

Na de analyse van de kindertekening van vorige week, kreeg ik meer mooie en interessante kindertekeningen opgestuurd.

Vandaag waag ik me aan een analyse van de tekeningen van Lola (8 jaar) en Tygo (10 jaar). Ook hierbij gebruik ik, naast eigen inzicht en interpretatie, het boek ‘Kinderen geven tekens’ van Theresa Foks-Appelman.

De tekening van Lola

Toverstafje

Het eerste wat mij opvalt bij de tekening van Lola is de engel in het midden. Tenminste, ik neem aan dat het een engel is maar het kan ook een fee of een elf zijn; er lijkt immers een toverstafje in de hand te zijn. Wat zou de magische kracht van dit toverstafje zijn? Kan het de wereld veranderen?

Dit stafje is er niet voor niets en het is ook nog in het midden gepositioneerd, in de hand van de belangrijkste figuur. We kijken hier naar een fijne, magische, kleurrijke droomwereld met mythologische wezens zoals eenhoorns, draakjes en sprookjesfiguren. Het is vooral een duidelijke wereld; Lola is zelfverzekerd in haar tekenen. Dat zien we aan de sterke contouren en het krachtige uitgesproken kleurgebruik. Zij twijfelt niet aan deze wereld in de tekening. Feitelijk gezien weet ze natuurlijk wel hoe de werkelijke dagelijkse wereld er uitziet, maar in haar fantasie en dromen kan een parallelle wereld wel degelijk bestaan.

Kleuren

De kleuren roze en groen overheersen net iets meer. Het roze van vriendelijkheid en zachtheid. Het groen van hoop, frisheid en vernieuwing. De andere kleuren die we vaker zien zijn paars en oranje. Volgens het boek ‘Kinderen geven tekens’ van Theresa Foks-Appelman, kunnen magische wezens ook wat spanning oproepen waardoor kinderen voor paars kiezen. Paars is immers een kruising van rood en blauw, hitte en koude (dat kan spanning geven). De kleur oranje kan warmte oproepen en het verbaast dan ook niet dat we deze terugzien in de zon.

Een ander opvallend element is het drakenvuur in allerlei kleuren, of is het een regenboog? Een regenboog ontstaat als er regen en zon is, dit kan duiden op een teken van hoop zoals na regen komt zonneschijn of  ‘alles komt goed’.

Boodschap

De wereld van Lola lijkt een boodschap te hebben. Op de tekening zien we wezens die samen zijn in harmonie. Ze zijn allemaal iets aan het doen: vliegen, steigeren, een regenboog spuwen, lopen, eten. Hun eigen ding. Laat dit zien dat Lola zelf ook graag dingen doet? Haar eigen ding? Of in beweging is? Misschien wel. Ik lees uit de tekening af dat er vrijheid en veiligheid is om te leven zoals je wilt, in peace en harmony met elkaar. Dat is een wereld waarin Lola het prettig heeft.

Het lijkt mij dat Lola een tolerant meisje is dat wil zeggen: “Mensen doe niet zo moeilijk allemaal en heb het goed samen, láát elkaar. En dan hebben we het fijn samen.”

De tekening van Tygo in Corona tijd

De tekening van Tygo laat aan duidelijkheid niets te wensen over. De wereld staat oog in oog met de Corona pandemie, of we willen of niet.

Mondkapje

De tekening is dus heel actueel. Tygo laat zien dat de pandemie de hele wereld treft en personifieert de aarde als een hedendaags mens dat met maatregelen zoals mondkapjes te maken krijgt. Het mondkapje zou later wel eens hét symbool van deze periode kunnen worden en het lijkt erop alsof Tygo hierop al vooruit loopt.

Opvallend is de enorme vlakverdeling. We zien de wereldbol, vermenselijkt met een oog en mondkapje, zwevend op een groot blauw vlak waarin een bolling lijkt te zitten. Is het de ruimte, het heelal, water? Het oog van de aarde lijkt te zeggen: ik weet het niet, ik weet niet waar ik naartoe ga en waar ‘het’ naartoe gaat. Tygo tekent hier de mondiale onzekerheid, de emotie van het ‘niet weten’ die ons allen treft. Het mondkapje is de enige ‘zekerheid’ die we hebben.

Hoovol

Desondanks is de wereld geen klein hulpeloos wezen dat in een hoekje gaat zitten kniezen; nee! De wereld vult het vlak goed op en komt letterlijk in beeld, gaat vooruit. Hiermee lijkt Tygo aan te geven: ‘de wereld kan dit aan’. Daarmee is het ook een hoopvol beeld. De wereld kijkt naar iets (het oog) en treedt dat tegemoet, met mondkapje weliswaar, maar laat zich niet klein krijgen.

Kleuren

Tygo heeft de aarde knap getekend, we herkennen direct werelddelen en landen. Het technische aspect beheerst hij. Het kleurgebruik van de aarde is gebaseerd op het welbekende beeld van een globe en is dus realistisch weergegeven.

Wel wil ik even kijken naar het kleurgebruik in het grote blauwe vlak met daarachter ook een zwart vlak. Het blauw, waar een bolling in zit, lijkt op een andere planeet. Blauw is in de natuur de kleur van de hemel en water. Wat dat betreft is het niet verwonderlijk dat hij blauw heeft gekozen voor een ander hemellichaam, dat, net zoals de aarde, ook grotendeels uit water zou kunnen bestaan. Blauw kan verwijzen naar ‘zweverig’ of ‘koud’ of ‘nacht’ en dan niet in negatieve zin. Het past heel goed bij een ruimte-aspect zoals in deze tekening.

Uitzoomen

Zwart wordt beleefd in de nacht en het donker. Zwart kan een beetje een zware, deprimerende kleur zijn maar dat hoeft niet. Ik denk dat Tygo het hier gebruikt heeft voor het ‘niet-weten’. In zijn tekening heeft hij enorm uitgezoomd naar niet alleen mondiaal niveau, maar zelfs verder dan dat. Hij ziet de aarde als een zwevende bol in het heelal en er is nog veel wat we niet weten in de galaxy. Ik denk dat het zwart staat voor die grootsheid, voor de onbekende werelden achter de onze.

Relativering

Wat ik interessant vind aan deze tekening is het dubbelzinnige: corona beheerst momenteel de hele wereld. Maar aan de andere kant is de wereld onderdeel van iets veel groters. Daar zou je een relativering in kunnen zien. Dat we de aardse problemen ook even los kunnen laten en onze blik verder kunnen werpen. En daaruit spreekt wijsheid.

Tot slot

Het is nu september en corona is nog in ons leven, of we willen of niet. Logisch dat de pandemie ook al maanden het leven van kinderen is binnengedrongen en een indruk achterlaat. Het is interessant hoe ze dit verwerken en ermee omgaan. Bij Tygo zie je duidelijk een verbeelding van zijn gedachten en emoties over corona, bij Lola kun je in ieder geval afleiden waar zij nu haar aandacht op wil richten.

Ik denk dat kinderen prima kunnen communiceren via tekeningen. Het is niet alleen leuk voor ze maar ook gezond om zich te uiten. En zeg zelf; een genot om naar hun creaties te kijken!

De kracht van een kindertekening

Kindertekening

Een vriendin stuurde deze week een foto van een tekening van haar 11 jarige dochter door. “Kijk”, schreef ze erbij, “kwam mijn dochter mee thuis na een vrije tekenopdracht op school.” En ik begreep wel waarom ze deze tekening, of eigenlijk schildering, doorstuurde, want hij is bijzonder expressief.

Als kunstzinnig coach ga je niet zelf tekeningen interpreteren; dat is zowat les 1 op de opleiding. Je stelt vragen zodat de cliënt dat zelf kan doen. De cliënt geeft betekenis aan het werk, de coach helpt daarbij.

Regel overboord

Soms is dat uitdagend omdat je als coach echt dingen kunt zien die opvallen. Maar als het in de ogen van de cliënt niet opvalt, kun je er hoogstens op wijzen maar dan zónder een invulling te geven. Vandaag, hier online, gooien we die regel even overboord en ga ik een interpretatie geven van de schildering van K (ik zal het meisje omwille van de privacy niet bij haar volledige naam noemen). Ik heb er zin in want dit is leuk om te doen!

Kindertekening
De schildering van K, 11 jaar

Kinderen geven tekens

Het boek “Kinderen geven tekens” van Theresa Foks-Appelman is mijn gids bij de analyse van de schildering van K.

Het eerste wat mij opvalt is het felle kleurgebruik, K is daar heel uitgesproken in. We zien felle tinten roze, groen en lichtgeel met wit en zwart. Ook het dúrven gebruiken van zwart valt mij op. Er is weinig ‘wit’ of ‘lucht in de tekening, de gebeurtenis die we zien, vult de ruimte op.

Ontmoeting: liefdevol of strijd?

Centraal staan de 2 paarden. Hier lijkt een ontmoeting gaande te zijn. We zien het lichte paard het been heffen in, wat op mij zo overkomt, een uitnodigend gebaar. De hoofden zijn naar elkaar toegewend, we zien zelfs de manen van het zwarte paard wijzen naar het lichte paard. Alsof de paarden elkaar graag naderen. Natuurlijk, er kan ook spanning zitten in deze ontmoeting, alsof de paarden elkaar aftasten of zelfs een strijd aangaan. Maar zo komt het op mij niet over omdat ik geen dreiging in de houdingen zie. Ik zie opgeheven staarten die lijken te ‘kwispelen’ van nieuwsgierigheid of blijdschap.

Zien deze paarden elkaar voor de 1e keer of is het een ontmoeting tussen oude vrienden of familieleden? Dat zouden we aan de maakster moeten vragen, die daar vast ideeën over heeft.

Licht en donker in liefde verbonden

K heeft gekozen voor een licht en donker paard. Zou dit een (bewuste of onbewuste) verwijzing zijn naar alle onrust die er in de wereld is over raciale verhoudingen? Wil zij daarmee laten zien dat liefde is wat alle ‘kleuren’ bindt? Dat licht en donker samengaan als yin en yang? Het tafereel speelt zich af op een roze achtergrond. Roze is de vermenging van het actieve, wilskrachtige warme rood met het neutralere koelere wit. Wat je dan krijgt is een liefdevolle, zachtaardige en toch ook sprankelende kleur. De ontmoeting in dit roze veld kan dus wijzen op een vriendelijke sfeer.

De betekenis van de bomen

Er is nog iets wat naar liefde verwijst en dat zijn de bomen, waarvan de takken naar elkaar toebuigen. Ook deze takken lijken elkaar te willen ontmoeten. De takken, precies boven de paardenhoofden, groeien opvallend opwaarts naar boven en verschijnen dan uit beeld. De bomen zijn hoog; de wereld is groter dan enkel deze ontmoeting op de grond. De bomen zijn levende wezens die actief meedoen op deze schildering. Dat zien we aan de ruimte die ze krijgen hier (links nog meer dan rechts), de blaadjes aan de takken en de positie ten opzichte van de paarden.

Theresa Foks-Appelman zegt hierover dat de boom van oudsher veel voorkomt in kunstzinnige uitingen en een symbool is van bescherming en van leven. We zien in de boom vaak eigenschappen terug van kracht, zorg en bescherming.

Bij K zien we flinke stammen die dus op lengte zijn; we zien ze niet eindigen in het beeld. De stam is ietwat ruw getekend en biedt dus veel ‘houvast’. In de psychologie staat dit symbool voor het lichamelijk contact met de moeder; het jonge kind ‘klimt’ in de moeder als het bescherming zoekt. Aan de takken lijken blaadjes te zitten, of vruchten. Dat kan erop duiden dat iets ‘vruchten afwerpt’ in het leven van het kind.

De betekenis van de paarden

Meisjes blijken graag dieren te tekenen waaronder paarden. Het kan zijn dat er dan ook in werkelijkheid paarden zijn in het leven van het kind, die verzorgd, geborsteld en geaaid worden. In veel boeken voor die leeftijd is een paard de begeleider van het meisje op een avontuur. Het paard weet dan bijvoorbeeld de weg of fluistert een antwoord in. Het paard heeft bijzondere krachten in sprookjes en zorgt ervoor dat het kind de bestemming bereikt. Ook zijn er veel verhalen over vriendschappen tussen meisjes en paarden.

In deze tekening zien we dat K iets begrijpt van deze vriendschap tussen mens en paard. Immers, zij tekent hier iets wat duidelijk lijkt op een vriendschap tussen paarden en dat lijkt een projectie te zijn van haar eigen ervaringen met en gevoelens voor paarden. Ook geeft zij hiermee aan te begrijpen dat dieren onderling ook sterke verbondenheid kunnen ervaren.

Kleuren

Naast het roze, licht en donker dat hierboven besproken is, vallen ook het groen en bruin/zwart op. In het boek “Kinderen geven tekens” staat over de kleur groen:

“Groen is de kleur van de hoop. Met het nieuwe groen op de velden komt de hoop op de volgende oogst. Het groene gras nodigt uit tot liggen, uitrusten of dromen. ”

Ook hier denk ik aan veiligheid (liggen, uitrusten of dromen op groen gras) en vriendelijkheid. De hoop spreekt uit de liefdevolle ontmoeting van licht en donker, de yin en yang die samen één zijn.

Het veelvuldig gebruik van zwart kan duiden op zwaarte, maar het is, net als bruin, ook een kleur van de aarde waar iets in tot bloei kan komen. Het kan zijn dat K zich aangetrokken voelt tot moeder aarde en aardse zaken. Ik denk dat het vooral naar de werkelijkheid geschilderd is en dat zij daarom voor deze kleuren koos.

De enige kleur die niet naar de werkelijkheid geschilderd is, is het roze en daarom denk ik dat de betekenis hiervan heel sterk is. De betekenis van vriendelijkheid, zachtheid en levendigheid. 

Tot slot…

Mijn eindconclusie, op basis van eigen inzichten en geholpen door “Kinderen geven tekens” is dat K een hoopgevende schildering gemaakt heeft met het geloof in een wereld waarin verschillen samen kunnen gaan en elkaar liefdevol kunnen ontmoeten.

Prachtig he?!

Reactie van de moeder: “Je hebt K haar hele wezen beschreven.”